Slechte genocide in het StamCafé

Palestijns ministerie van Gezondheid publiceert kille cijfers

Het Palestijnse 'ministerie van Gezondheid', een van de favoriete persbureaus van NRC, heeft het 'jaarlijkse sterfterapport - 2025 voor Gaza' (PDF hierrr) gepubliceerd. Nog helemaal niet overgeschreven door NRC's Derk Walters dus dan moeten wij er maar even naar kijken! We komen er (nu pas) op door dit tweetje van schaakmeester Gary Kasparov ('No breathless headlines?') over dit bericht van data-analist Eirik Schrøder-Bråtane. Op voorhand: Eirik (mogen wij zeggen) is niet per se een neutrale stem in het debat; zo publiceert hij voornamelijk op het Noorse MIFF (Met Israël Voor Vrede), een grote belangen- en mediaorganisatie die zich inzet voor steun aan Israël. Welnu, zegt dat dan iets over de cijfers?

Het rapport van dat Palestijnse Gezondheidsministerie is gewoon openbaar en alle cijfers zijn daarin ook terug te vinden. In 2025 werden er in totaal 24.650 doden geregistreerd in Gaza. 18.870 doden waren van gewelddadige aard, waarvan 17.286 het gevolg van 'war operations'. Voor de andere 'violent deaths' kun je denken aan (niet-oorlogsrelateerde) moord, zelfmoord en met een regenboogvlag om je nek van het dak gegooid worden, maar bijvoorbeeld ook ongelukken. Blijven er 5.780 'niet-gewelddadige' doden over, denk aan ouderdom en kanker. Een groot deel (7,7 %) is hartziekten. Vaccin? Enfin, feit is dat er een gruwelijke oorlog woedt en dat er sprake is van ongelooflijke destructie en ellende: "This ranking reflects a radical shift in the epidemiological structure of causes of death in the Gaza Strip, where causes related to violence and injuries have replaced chronic diseases as the principal determinant of death." Ook indirect heeft de oorlogssituatie invloed op de sterftecijfers, bijvoorbeeld door een hogere kindsterfte wegens 'disorders of prematurity and low birth'. Helpt niet mee dat de gezondheidszorg ondermaats is - wat ook niet hielp is dat niet alle ziekenhuizen in de oorlog alleen maar ziekenhuizen waren.

Dan! Tegenover die 24.650 doden in Gaza in 2025 staan 50.227 geboorten, hoera, een natuurlijke bevolkingsgroei van 25.577. Eirik: "As there were 50,227 births in 2025, this gives a natural population growth of 25,577 or 1.2% in Gaza in 2025, which is higher population growth than most countries in the world and more than the world average." De wereldwijde bevolkingsgroei staat op zo'n 0,9%. Het is natuurlijk wel de pure demografische bevolkingsverandering zónder migratie, want door emigranten en andere vertrekkers blijft er een lichte min over.

Nu bent u hier natuurlijk alleen maar voor het antwoord op de vraag of er sprake is van GENOCIDE - een term die het rapport 0x bezigt en dat is toch al 250x minder dan een gemiddeld Jeugdjournaal. Dat hangt van de definitie af. Volgens de klassieke definitie ('acts committed with intent to destroy, in whole or in part, a national, ethnical, racial or religious group'), het uitroeien van de volledige of hopelijk toch bijna de volledige groep, natuurlijk niet. Voor 7 oktober had Gaza 2,2 miljoen inwoners en, nou ja, nu nog steeds. Er zijn in totaal circa 75.000 doden gevallen, van wie ook nog eens ongeveer de helft strijder was van Hamas en Palestijnse Islamitische Jihad. Voorts zijn er evenzoveel mensen vertrokken, bijvoorbeeld om hier aan de universiteit van Maastricht te gaan studeren. Maar als u de definitie van genocide verandert en de lat verlaagt tot een hoogte die u passend acht, bijvoorbeeld omdat er veel huizen zijn verwoest: ja, dan is er sprake van genocide. Maar wel een slechte.