Arbeiders worden steeds verder belast en raken steeds minder verzekerd (plaatje via)

We mogen een begrotingstekort van drie procent, Jetten1 mikt op een tekort van twee procent, maar we hadden een tekort van 0,9%. Onze begrotingen zijn veel somberder dan onze resultaten. We snijden 2% BBP (ongeveer 26 miljard per jaar) dieper dan noodzakelijk, wat we terugzien in allerlei onnodig slechte koopkrachtplaatjes.

De sociale zekerheid voor (voormalige) arbeiders wordt uitgekleed, terwijl die voor mensen die (bijna) hun hele leven hun hand hebben opgehouden, in stand wordt gelaten. Er wordt diep gesneden in de hoogte en duur van de WW, en er wordt gesneden in de hoogte van de WIA. Profiteurs vormen samen een te grote electorale groep.

Iemand die 40 jaar 200 euro per maand belegt, zou onbelast eindigen met 1,1 miljoen, binnen het oude stelsel met zes ton en in het nieuwe stelsel met drie ton. Hele normale arbeiders die sparen voor een goede oude dag, de studie van (klein)kinderen, een duurzaam huis of een elektrische auto mogen weer tonnen inleveren voor falend beleid.

Jetten 1 wil een stikstofreductie van 44% per 2035 en leverde een plan in voor 30 tot 42% reductie. Het PBL berekende een paar jaar geleden dat 100% van onze boeren uitkopen niet genoeg is om het stikstofslot te verwijderen. We verbranden tientallen miljarden om vervolgens tien jaar lang niet te mogen bouwen en betalen de boete van Greenpeace.

Terwijl Europa kiest voor een strenger migratiebeleid, gaan wij stug door met een garantie op wonen voor statushouders, het liefst tussen leuke studentes. Die studentes kunnen studeren wat ze willen, een bul, vaste aanstelling en goed verdienende penis partner is geen garantie voor een woning of gezin. Box 3 verlamt sparen voor een huis.

Het is nogal voorzienbaar dat er ergens in dit of volgend jaar een forse correctie op de beurzen komt. Dan verwacht je herstel van koersen in 2028 of later. Alleen is dat verlies in het oude box 3-systeem niet verrekenbaar met de "winst" in het nieuwe systeem, waarvoor zelfs ABN AMRO aan de bel trekt. Arbeiders gaan hier twee keer bloeden.

De pijn van box 3 is niet gelijk verdeeld. Grotere vermogens kunnen eenvoudig de stap naar box 2 maken, waardoor ze belastingafdracht uitstellen, verliezen direct en volledig verrekenen, lagere tarieven hoeven te betalen en soms erfbelasting ontlopen via de ruime vrijstellingen voor familiebedrijven. Die constructies zijn voor arbeiders te duur.

Binnen box 2 kan je verliezen direct verrekenen en tijdens een dip kopen, binnen box3 moet je straks meer verkopen tijdens de dip om het belastingbonnetje van het vorige kalenderjaar af te tikken. Arbeiders in box 3 gaan tijdens een dip verkopen aan rijken in box 2. Vermogensaanwasbelasting kost hen dus meer dan vermogenswinstbelasting.

Net zoals bij accijnzen zien we een fiscaal beleid dat averechts werkt langs de grens en in de rest van Nederland. We zien ze ook emigreren, Max is hierin het grote boegbeeld. 18 jaar na zijn Belgische geboorte verhuisde hij elf jaar geleden naar Monaco toen hij doorbrak in de Formule 1. Monaco kent geen inkomens-, vermogens- of erfbelasting.

Box 3 pakt ook zwaar discriminerend uit. Families die in meerdere landen wonen (of hebben gewoond) kunnen eenvoudig hun bezittingen schuiven naar landen zonder of met minder vermogensbelasting. Dan valt die vakantiewoning niet in box 3, maar onder een neef of oom. Ze hebben een netwerk om (deels) fiscaal uit Nederland te vluchten.

Landen zoals Marokko hadden geen verplichting elke verkoop van onroerend goed via de notaris te regelen, dat mocht ook met een getuige. Er ontstond een soap waar zelfs Marokkanen onderling niet uitkwamen. Die handel kan uiteraard achteraf worden opgesteld of gewijzigd, bijvoorbeeld tijdens een steekproef vanuit de belastingdienst.

Als een Nederlandse oma een bankrekening opent op naam van haar kleinkind, dan telt die automatisch mee bij de ouders in box 3. Als een buitenlandse oma dit doet, bereiken die bankgegevens onze belastingdienst niet altijd. Dit kan daar buiten medeweten van de ouders of kleinkind, zeker als oma als verrassing wil bijdragen voor een studie.

De belastingdienst moet van miljoenen Nederlandse ouders en hun miljoenen kinderen alle (internationale) bezittingen in kaart brengen en de rendementen daarop, om te bepalen wie er wereldwijd meer dan 1800 euro rendement heeft en mag betalen. Deze IT-klus is groter en complexer dan het toeslagencircus en wacht hetzelfde lot.

Het regeerakkoord verwacht de opbrengst van box 3 te verdubbelen, maar houdt daarbij onvoldoende rekening met rijken die kiezen voor (buitenlandse) constructies, of met minderheden die eenvoudig hun vermogen buiten Europa laten of verbergen. Vermogens en zelfs bedrijven zijn makkelijker te verhuizen dan een gezin of een baan.

Koopkrachtplaatjes denken in procentjes omdat ze langetermijneffecten en de effecten van berekenende burgers onvoldoende meewegen. We staren naar schijven en tarieven, niet naar mensen, systemen of andere landen. Wie kan schakelen ontspringt de dans, wie op een vaste locatie woont en werkt, gaat weer eens voor tonnen het schip in.

Echte schijnzelfstandigen betalen alle premies, maar verliezen bij ziekte of werkloosheid hun huisje.